Adobe Flash Player'ın sonu: ne oldu, eski içeriklere nasıl ulaşılır?

Adobe Flash Player, web tarayıcılarında animasyon, oyun ve video gibi etkileşimli içerikleri oynatan bir eklentiydi; son Windows sürümlerinden biri 8 Aralık 2020'de yayımlanan 32.0.0.465. Adobe, Flash Player desteğini 31 Aralık 2020'de sonlandırdı ve Flash içeriklerinin oynatılmasını engelledi. Bu nedenle Flash Player'ı bugün indirip kurmanın bir anlamı yok; güncel tarayıcılar web içeriklerini eklenti gerektirmeden HTML5 ile gösteriyor.

Flash neydi?

Flash Player'ın ilk sürümü 1999'da çıktı. Bir dönem web'deki animasyonlu reklamlar, tarayıcı oyunları, eğitim siteleri ve video oynatıcıların önemli bir kısmı Flash ile hazırlanıyordu. Tasarımcılar Flash sayesinde her tarayıcıda aynı görünen hareketli sayfalar yapabiliyor, geliştiriciler de ActionScript diliyle karmaşık oyunlar yazabiliyordu. Windows, macOS, Linux ve Chrome OS'ta çalışan eklenti, uzun yıllar neredeyse her bilgisayarda kuruluydu. Birçok kişinin çocukluğundaki tarayıcı oyunları ve animasyon dizileri Flash sayesinde vardı.

Neden kapatıldı?

Zamanla HTML5, WebGL ve WebAssembly gibi açık web standartları, eklenti gerektirmeden aynı işleri yapabilir hâle geldi. Flash ise sık bulunan güvenlik açıkları, yüksek işlemci ve pil tüketimi ve mobil cihazlardaki zayıf desteği nedeniyle eleştiriliyordu. Tarayıcı üreticileri Flash'ı adım adım varsayılan olarak kapattı. Adobe de ürünü emekliye ayırmaya karar verdi ve kullanıcılara Flash Player'ı bilgisayarlarından kaldırmalarını önerdi. Destek bitiş tarihinden sonra Adobe güvenlik güncellemesi yayımlamıyor.

Bilgisayarımda hâlâ kurulu, ne yapmalıyım?

1. Windows Ayarları > Uygulamalar bölümünde Adobe Flash Player'ı bulun.
2. Kaldır'a tıklayıp adımları tamamlayın.
3. Windows'un bazı sürümlerinde Flash bileşeni sistemle birlikte gelmişti; Windows Update, Microsoft'un yayımladığı kaldırma güncellemesini otomatik olarak yükler.
4. İşlem bitince tarayıcıyı yeniden başlatın.

Ayrıntılı bilgi için Adobe'nin Flash Player sayfasına bakabilirsiniz.

Sistem gereksinimleri neydi?

Flash Player son yıllarında Windows'un desteklenen sürümlerinde Internet Explorer, Firefox ve Opera için ayrı paketler, Chrome ve Edge'de ise tarayıcıya gömülü bileşen olarak çalışıyordu. Bugün hiçbir güncel tarayıcı Flash eklentisini yüklemiyor.

"Flash Player güncelleyin" uyarısı görürsem?

Bu tür uyarılar artık neredeyse her zaman sahtedir. Destek sona erdiği için Adobe yeni sürüm yayımlamıyor; bir sitenin sizi "Flash güncellemesi" indirmeye yönlendirmesi, kötü amaçlı yazılım bulaştırma girişimi olabilir. Böyle bir dosyayı çalıştırmayın ve sayfayı kapatın. Üçüncü taraf sitelerde dolaşan eski Flash kurulum dosyaları da güvenlik açıklarıyla doludur.

Eski Flash içeriklerine nasıl ulaşılır?

Pek çok eski tarayıcı oyunu ve eğitim içeriği HTML5'e taşındı; yayıncının sitesinde güncel bir sürüm olup olmadığına bakın. Bazı müzeler ve arşiv projeleri Flash içeriklerini tarayıcıda çalışan yöntemlerle koruyor. Yine de eski Flash dosyalarını açmak için desteği bitmiş bir eklenti kurmayın.

Ücret

Flash Player her zaman ücretsiz dağıtıldı. Destek sona erdiği için bugün ücretli ya da ücretsiz yeni bir sürümü yok.

Alternatifler

Flash'ın doğrudan bir halefi yok; güncel tarayıcılar web içeriklerini HTML5 ile oynatıyor. Katalogda Google Chrome, Mozilla Firefox, Microsoft Edge ve Opera gibi tarayıcılar bulunuyor.

Artılar ve eksiler (geriye bakış)

• Artı: web'e animasyon, oyun ve video getirdi.
• Artı: her tarayıcıda aynı görünen içerik sağlıyordu.
• Eksi: sık güvenlik açıkları.
• Eksi: yüksek işlemci ve pil tüketimi.